Serbiyada iudaizm — Serbiya ərazisində yaşayan bir qrup insanın etiqat etdiyi din. İudaizm dinində etiqat edənlərin sayı Serbiyada olduqca azdır. 2002-ci il məlumatına görə Serbiya və Voyevodinada 785 (və ya 0,01 %) nəfər bu dində etiqat edir yaşayır. Serbiyanın nəzarət etmədiyi Kosovoda isə sayları bilinmir.
Belqradda ilk yəhudilərin yaşaması haqqında məlumat XIII əsrə aiddir. Belqrada gəlmiş yəhudilər İtaliya və Dubrovnikdən gəlmişlər. Sonradan ikinci dalğa İspaniya və Macarıstandan gəlir.[1] Yahudilərin gəlməsi isə bölgədə iudaizm dinidə kök salır.
Balkanlarda yəhudi icması XV və XVI əsrlərdə İspaniya və Portuqaliyada baş qaldırmış inkizisasiya zamanı daha da artmışdır. Osmanlı sultanı II Bəyazid yəhudiləri öz ölkərinə dəvət etmişdir. Voevodina vilayətinin şimalına yəhudilər Habsburqlar sülaləsinin hakimiyyəti altında olduğu ərəfədə II İosifin onlara dini etqad azadlığı verməsi ilə köç etmişlər[2]
Serbiyada iudaizm icması getdikcə inkişaf edirdi. Artıq Birinci Dünya müharibəsindən sonra onlar mədəni muxtariyyat əldə edə bilmişdilər. 1939-cu ildə Belqradda artıq 10 000 yəhudi yaşayırdı ki, bu isə öz növbəsində iudaizmin inkişafı demək idi.
İkinci dünya müharibəsi zamanı yahidilərin çoxu Holokostun qurbanı olmuşdur. Nəticədə iudaizm icmasına böyük zərbə vurulmuş olur.
Bu dinə etiqat edənlərin böyük əksəriyyəti (415 nəfər, 52,9 %) Belqradda yaşayır. Voyevodinada isə sayları 329 (41,9 %) nəfər, Serbiyanın digər ərazilərində isə 41 nəfərdir.
| Dairə | Syı, nəf. | Nisbəti, % |
|---|---|---|
| Belqrad dairəsi | 415 | 0,026 |
| Çimali-Baç dairəsi | 92 | 0,046 |
| Orta-Batan dairəsi | 15 | 0,007 |
| Şimali-Batan dairəsi | 18 | 0,011 |
| Cənubi-Batan dairəsi | 47 | 0,015 |
| Qərbi-Batan dairəsi | 18 | 0,008 |
| Cənubi-baç dairəsi | 135 | 0,023 |
| Srem dairəsi | 4 | 0,001 |
| Maçvan dairəsi | 4 | 0,001 |
| Kolubar dairəsi | 4 | 0,002 |
| Podunay dairəsi | 3 | 0,001 |
| Barinçev dairəsi | 1 | 0,0005 |
| Şumaydi dairəsi | 2 | 0,001 |
| Pomorav dairəsi | 1 | 0,0004 |
| Bor dairəsi | 1 | 0,001 |
| Zladibor dairəsi | 2 | 0,001 |
| Moraviç dairəsi | 2 | 0,001 |
| Raş dairəsi | 1 | 0,0003 |
| Rasin dairəsi | 1 | 0,0004 |
| Nişav dairəsi | 19 | 0,005 |
| Serbiya | 785 | 0,010 |
- ↑ http://jic.tau.ac.il/moreshet/_repositoryTL15/1000332010.pdf%5B%5D
- ↑ "Yugoslavia". Jewish virtual library. 28 iyun 2011 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 31 mart 2018.