Yohannes Robert Ridberq (isv. Johannes Robert Rydberg; 8 noyabr 1854[1][2][…], Halmstad[d][3] – 28 dekabr 1919[3][1][…]) — 1888-ci ildə öz adını daşıyan Ridberq düsturunu tərtib etməsi ilə tanınan isveçli fizikdir. Bu düstur hidrogen atomundakı elektronun enerji səviyyəsinin dəyişməsi nəticəsində şüalanan fotonların (görünən işıq və digər elektromaqnit şüalanmaların) dalğa uzunluğunu təsvir etmək üçün istifadə olunur.
| Yohannes Ridberq | |
|---|---|
.jpg) | |
| Doğum adı | Johannes Robert Rydberg |
| Doğum tarixi | 8 noyabr 1854[1][2][…] |
| Doğum yeri | |
| Vəfat tarixi | 28 dekabr 1919[3][1][…] (65 yaşında) |
| Elm sahəsi | fizika |
| İş yeri |
|
| Təhsili | |
| Üzvlüyü |
|
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Ridberq 8 noyabr 1854-cü ildə İsveçin cənubundakı Halmstad şəhərində Sven Ridberq və Mariya Anderson Ridberqin tək övladı olaraq dünyaya gəlmişdir. Onun 4 yaşı olanda atası vəfat etmiş və ailə az gəlirlə yaşamağa məcbur olmuşdur. 1873-cü ildə o, riyaziyyat və fizikadan yüksək qiymətlər aldığı Halmstad ibtidai məktəbindən məzun olmuşdur. Elə həmin il Lund Universitetinə daxil olmuş və iki il sonra bakalavr dərəcəsini almışdır. 1879-cu ildə "3 və 4 nöqtəli kontaktda konus kəsiklərinin konstruksiyası" mövzusunda dissertasiyasını müdafiə edərək fəlsəfə doktoru dərəcəsinə layiq görülmüşdür.[4]
Ridberq karyerasına universitetdə amanuensis (köməkçi müəllim) kimi başlamışdır. 1880-ci ildə riyaziyyat üzrə dosent, 1882-ci ildə isə fizika üzrə dosent olmuşdur. Bu dövrdə o, standart atom çəkisini öyrənməyə başlamışdır, çünki Mendeleyevin dövri sistemindəki atomların çəkisinin görünən təsadüfi artımının səbəbi onu düşündürürdü. O, bir neçə il ərzində bunun üçün bir düstur axtarsa da, nəticə əldə edə bilməmişdir.[5]
- 1 2 3 4 5 Maktutor riyaziyyat tarixi arxivi. 1994.
- 1 2 Johannes (Janne) R Rydberg (швед.). 1917.
- 1 2 3 4 Ридберг Йоханнес Роберт // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.]. 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия, 1969.
- ↑ Hamilton, Paul Charles. Janne Rydberg: a physicist in 19th-century Sweden. [Cambridge, Massachusetts]. 1992. 26–30.
- ↑ Litzén, Ulf. Fysik i Lund under 300 år (isveç). Lund: Lunds universitetshistoriska sällskap. 2015. 71–75. ISBN 9789175453200.