Kristal (ing. die) — inteqral sxem kontekstində müəyyən funksional sxemin hazırlandığı yarımkeçirici material blokudur. Adətən inteqral sxemlər elektron keyfiyyətli monokristal silisium (EGS) və ya digər yarımkeçirici material (məsələn, qalium arsenid (GaAs)) üzərində böyük partiyalarla istehsal olunur. İstehsal prosesi fotolitoqrafiya kimi texnologiyalar vasitəsilə bir vafli üzərində həyata keçirilir. Daha sonra vafli kəsilərək hər biri sxemin bir nüsxəsini daşıyan çoxsaylı hissələrə bölünür. Bu hissələrin hər biri kristal adlanır.
Terminin cəm forması kimi ingilis dilində dice, dies və ya die variantları işlədilir.[1][2] İstifadə və montaj prosesini asanlaşdırmaq üçün kristalların əksəriyyəti qablaşdırılır və müxtəlif qablaşdırma formalarında çap lövhəsi üzərinə inteqrasiya edilir.
Bir kristal müxtəlif növ sxemləri daşıya bilər. İnteqral sxem kristalının geniş yayılmış tətbiq sahələrindən biri mərkəzi prosessordur (CPU). Müasir texnologiyanın inkişafı nəticəsində kristal daxilindəki tranzistorların ölçüsü Mur qanununa uyğun olaraq kəskin şəkildə kiçilmişdir.
Kristallar həmçinin LED işıqlandırma sistemlərində, güc yarımkeçirici cihazlarında və digər elektron tətbiqlərdə istifadə olunur.
- ↑ John E. Ayers. Digital Integrated Circuits. CRC Press. 2004. səh. 31. ISBN 0-8493-1951-X.
- ↑ Robert Allen Meyers. Encyclopedia of Physical Science and Technology. Academic Press. 2000. ISBN 0-12-226930-6.