Kaxon

Kaxon — Peruya məxsus zərb musiqi aləti. O, taxta və ya digər materiallardan hazırlanmış qutudan ibarətdir.

Kaxon
Təsnifat	zərb aləti
Hornbostel–Zaks təsnifatı	111.221
Mənşə ölkəsi	Peru
Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Kaxon Peruda XIX əsrin əvvəllərində meydana gəlib. Bir versiyaya görə, Afrika zərb alətləri İspaniya müstəmləkə hakimiyyəti tərəfindən qadağan edildiyi üçün qullar meyvə qutularından istifadə edərək bu aləti yaradıblar. Əsrin ortalarında onun populyarlığı zirvəyə çatdı və musiqiçilər XIX əsrin sonlarına qədər daha yaxşı səs əldə etmək üçün materiallar və konstruksiya ilə təcrübələr aparmağa davam etdilər.^[1] O, vaxtdan etibarən o, Latın Amerikasında yayılmağa başladı və XX əsrə qədər Peru və Kuba musiqi mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsinə çevrildi. 1970-ci illərdə Peru bəstəkarı və kajon ustası Kaytro Soto Peruya səfər edən ispan gitaraçısı Pako de Lyusiyaya hədiyyə olaraq kaxon hədiyyə etdi. Pako kaxonun səsini o qədər bəyəndi ki, ölkəni tərk etməzdən əvvəl başqa bir alət aldı. Bir az sonra Pako de Lusiya kaxonu flamenko musiqisində istifadə etməyə başladı və onun səsi bu musiqi janrı ilə əlaqələndirildi.^[2]

Kaxonun beş sütunu var. Arxa, yuxarı və aşağı hissələr musiqiçinin çəkisini daşıya bilən davamlı materialdan hazırlanmışdır. Musiqiçi yuxarıda oturub bir az geriyə söykənərək çalır. Əvvəlcə kaxonun gövdəsi bütün musiqi alətləri kimi bərk ağacdan hazırlanmışdı. Lakin bu gün kütləvi istehsal tələb olunduqda və ya avadanlıq kifayət etmədikdə istehsalçılar plastik və kontrplak kimi səmərəli materiallara üstünlük verirlər. Səs dəliyi (bas refleksi) arxada və ya yan divarlardan birində, yaxud ön kənarda (tapa) yerləşə bilər və istehsalçının istədiyi istənilən formada ola bilər. Alətin ön kənarındakı bas refleksi kajona fərqli bir bas səsi verir, çünki alətin yaratdığı bütün səs dinləyiciyə/tamaşaçıya yönəldilir.^[3][4]