Fransisk (əsl adı: Xorxe Mario Berqolyo; isp. Jorge Mario Bergoglio; 17 dekabr 1936[1][2][…] – 21 aprel 2025[3][4][…]) — 266-cı Roma Papası, 2013-2025-ci illərdə Vatikanın rəhbəri. Cənubi Amerikadan və Yezuitlər ordenindən olan ilk papa.
| Fransisk | |
|---|---|
| lat. Franciscus | |
 | |
| 13 mart 2013 – 21 aprel 2025 | |
| Əvvəlki | XVI Benedikt |
| Sonrakı | XIV Lev |
| Şəxsi məlumatlar | |
| Doğum adı | Jorge Mario Bergoglio |
| Doğum tarixi | 17 dekabr 1936[1][2][…] |
| Vəfat tarixi | 21 aprel 2025[3][4][…] (88 yaşında) |
| Vəfat səbəbi | insult[5][6] |
| Fəaliyyəti | kimyaçı, yazıçı, vaiz[d], siyasətçi, avtobioqraf[d], universitet müəllimi[d], filosof |
| Dini | katolisizm[7] |
|
|
|
| Təltifləri |
           |
 |
|
| vatican.va/content/franc… | |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
.jpg)
Xorxe Mario Berqolyo 1936-cı il dekabrın 17-də Buenos-Ayresdə dəmiryolçu işləyən italiyalı emiqrant ailəsində dünyaya gəlib. Ailənin 5 uşağının ən kiçiyi olub. Kimya üzrə texnik diplomu alıb. Buenos-Ayresdə Villa Devoto seminariyasında təhsil alıb. Yezuitlər ordeninə 11 mart 1958-ci ildə daxil olub. Çilidə noviziat mərhələsi (Monax ordeninə daxil olmaq üçün sınaq müddəti) keçib. Sonra da Buenos-Ayresdə müqəddəs İosif kollecində təhsilini davam etdirib. Buenos-Ayresin üç kollecində ədəbiyyat, fəlsəfə və dinşünaslıq dərsləri keçib. İtalyan dilində sərbəst danışır.[8]
1969-cu ildə Berqolyo Argentina paytaxtındakı San-Migel kollecinin dinşünaslıq fakültəsinin professoru təyin olunub. 1970-ci illərdə Argentinanın yezuitlər ordenində müxtəlif vəzifələr tutub. 1973–1979-cu illərdə Argentinanın provensialı olub. 1986-cı ildə Almaniyada doktorluq dissertasiyasını müdafiə edib, vətəninə ruhani və Kordova arxiyepiskopluğunun mənəvi direktoru olaraq dönüb.[8]
1992-ci ildə Buenos-Ayresin köməkçi yepiskopu təyin edilib. 1997-ci ildə Buenos-Ayres arxiyepiskopunun koadyuttoru (yepiskopluğun varislik hüququna sahib olan yepiskopu) təyin olunub. 1998-ci ildə kardinal Kvarrasino öldükdən sonra onun vəzifələrini icra etməyə başlayıb. Papa II İohan Pavel 2001-ci ildə ona kardinal rütbəsi verib.[8]
Xorxe Mario Berqalio 14 mart 2013-cü ildə Roma papası seçilib[9]. Roma papası seçildikdən sonra Fransisk adını qəbul etmişdir.
21 aprel 2025-ci ildə vəfat edib.[10] 26 apreldə Böyük Məryəm Ana kilsəsində dəfn olunub.[11] Papa bu kilsədə dəfn olunan səkkizinci pontifik və 17-ci əsrdən sonra dəfn edilən ilk papa oldu.
- 1 2 Franciskus // Nationalencyklopedin (швед.). 1999.
- 1 2 Stefon M. Francis I pope // Encyclopædia Britannica (ing.).
- 1 2 Pope Francis has died, the Vatican says. 1989.
- 1 2 Le pape François est mort (fr.). Le Monde, 2025.
- ↑ Le notizie del 21 aprile sulla morte del pontefice. 2025.
- ↑ Declaration of death of His Holiness Francis. 2025.
- ↑ Catholic-Hierarchy.org (ing.). USA: 1990.
- 1 2 3 "2013-cü ilin adamı seçildi: O, kimdir?". 14 dekabr 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 11 dekabr 2013.
- ↑ "Yeni Roma papası Fransisk adını qəbul edib — YENİLƏNİB". 16 mart 2013 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 13 mart 2013.
- ↑ "Papa Fransisk vəfat etdi". Oxu.az (az.). İstifadə tarixi: 21 aprel 2025.
- ↑ "Roma Papası Fransisk dəfn edilib". Oxu.az (az.). İstifadə tarixi: 26 aprel 2025.