Hər kəsin edə biləcəyi azad ensiklopediya olan

Vikipediyaya xoş gəlmisiniz!

Hal-hazırda Azərbaycanca Vikipediyada 212.204 məqalə mövcuddur.

Həftənin seçilmiş məqaləsi

Ateizm — fövqəltəbii varlıq və fenomenlərin varlığına dair iddiaların rəddi. Daha az bir konsepsiyada ateizm hər hansı ilahi bir varlıq olduğuna dair inancın rəddidir. Daha da dar bir mənada, ateizm fövqəltəbii yaradıcı fiqurlarının varlığına dair rəddir. Ateizm ən ümumi şəkildə ən azı bir tanrının mövcudluğuna inam olan teizmlə ziddiyyət təşkil edir. Etimoloji kökə əsasən ateizm qədim yunan sözü olub — "ἄθεος" (ateos) mənası "tanrı yoxdur" deməkdir. Qədim dövrdə daha iri cəmiyyət tərəfindən ibadət edilən tanrılara inanmayan və ya onlara ibadət etməktən imtina edənlər üçün alçaldıcı söz kimi istifadə edilirdi. Ateizm termini ortodoks dindarlar tərəfindən dini inanclarını bölüşməyənlərin kateqoriyalaşdırılmasında istifadə edilirdi. Ateizm termini aktual şəkildə 16-cı əsrdə meydana çıxdı. Bununla bərabər, azad düşüncənin yayılması, skeptisist sorğulama və dini tənqidin artması ilə ateizm termininin tətbiq nöqtəsi daralmağa başladı.

(Davamı...)

Həftənin yaxşı məqaləsi

Ziya Bünyadovun qətli — Azərbaycan şərqşünası, Sovet İttifaqı Qəhrəmanı, akademik Ziya Musa oğlu Bünyadovun siyasi sui-qəsdə məruz qalması. O, 21 fevral 1997-ci ildə, axşam saat 18:10-da yaşadığı binadan çıxarkən bıçaq və odlu silahla qətlə yetirilmişdir. Ziya Bünyadov qətl ediləndə 75 yaşı var idi. Ziya Bünyadovun qətli Azərbaycan ictimaiyyətində böyük şok yaratmış, prezidenti Heydər Əliyev isə bunu "Azərbaycan xalqı və elmi üçün böyük itki" adlandırmışdır. Aparılan istintaq işinin nəticəsində cinayətə görə "Hizbullah" və "Ceyşaullah" təşkilatlarına bağlı 7 nəfər təqsirkar bilinmişdir. Onlardan Qalib Babayev qətlin əsas icraçısı kimi təqdim olunmuş və Azərbaycan–İran sərhədində öldürülmüşdür. Azərbaycan hüquq-mühafizə orqanlarına görə, Ziya Bünyadov "Albaniya tarixi" kitabına yazdığı ön sözdə İslam dinini və onun peyğəmbəri Məhəmmədi təhqir etmiş, bu səbəbdən də İran müştehidləri onun ölümünə fətva vermişdir.

(Davamı...)

Həftənin seçilmiş siyahısı

İstanbuldakı sinaqoqların siyahısı — Bizans imperiyası dövründə şəhərə ilk gələn yəhudilərin dini ehtiyacları üçün qurulan ibadət yerləri. Tarixi sənədlərdəki qeydlərə əsasən, İstanbulda ilk sinaqoq e.ə.318-ci ildə misgərliklə məşğul olan yəhudilərin yaşadığı Halkopratiya məhəlləsində tikilmişdir. Bu sinaqoq II Feodosi dövründə kilsəyə çevrilsə də, hər dövrdə şəhərin müxtəlif yerlərində yerləşən sinaqoqlar fəaliyyətini davam etdirmişdir. 1453-cü ildə İstanbulun türklər tərəfindən fəthindən sonra yəhudilər İstanbulda yaşamağa davam etdilər. Osmanlı imperiyası 1492-ci ildə İspaniyadan sürgün edilən yəhudilərə sığınacaq verdiyi üçün; Osmanlı torpaqlarında yəhudilərin sayı xeyli artdı. Türkiyədə cümhuriyyət elan edildikdən sonra ölkənin hər yerindən xeyli sayda yəhudi İstanbula gələrək burada məskunlaşdı.

(Davamı...)

Günün seçilmiş şəkli

Xəbərlər

ABŞ və İsrailin İrana hərbi zərbələr endirməsi nəticəsində İran dini lideri Əli Xamenei (şəkildə) öldürülüb.
Liviya prezidentliyinə namizəd, Muəmmər Qəddafinin oğlu Seyfülislam Qəddafi sui-qəsd nəticəsində öldürülüb.
Azərbaycan Sülh Şurasına üzv olub.

Aktual hadisələr: Rusiya–Ukrayna müharibəsi • Sudanda vətəndaş müharibəsi

Son ölümlər: Əli Şəmxani, Ələsgər Həsənzadə, Mahir Aslanov, Eleni Qlikadzi-Arveler, Robert Dyuval, Dora Maurer

Bilirsinizmi?

Mayki Medison (şəkildə) "Anora" filmindəki roluna görə "Oskar" qazanaraq Z nəslinin bu mükafata layiq görülən ilk üzvü olmuşdur.
15 may 1997-ci ildə Gəncədə baş vermiş təyyarə qəzasına təlimdən qayıdan əsgərlərin təyyarə istiqamətində atəş açması səbəb olub.
E.ə. 524-cü ildə Əhəməni hökmdarı II Kambizin Sivə vahəsində yerləşən Amon məbədinə göndərdiyi 50 min nəfərlik hərbi qüvvə Qərb səhrasında yoxa çıxmış və bu ordudan heç bir qalıq və ya iz tapılmamışdı.
Elxani hökmdarı Mahmud Qazanın əmri ilə digər əhalidən fərqlənmək üçün xristianlar kəmər və yəhudilər isə sarı parçadan çalma taxırdılar.
Şimali Koreyanın İsveçdən idxal etdiyi 1000 "Volvo" avtomobilinin ödənişini heç vaxt etməməsi "bəşəriyyət tarixinin ən böyük maşın oğurluğu" adlandırılmışdır.