Tağvari gitara və ya Tağlı üst gitara — Gitara ailəsinə aid simli musiqi aləti. O, möhkəm gövdəyə və fərqli bir tağlı üst hissəyə malik, içi boş gövdəli akustik və ya yarı akustik gitaradır. Tağlı üst gitara səsi xüsusilə caz, blyuz və rokabilli ifaçıları arasında populyardır.
| Tağlı üst gitara | |
|---|---|
| | |
| Təsnifat | simli musiqi aləti |
| Əlaqəli alətlər |
Akustik gitara Polad simli akustik gitara |
| Mənşə ölkəsi | ABŞ |
Tağvari gitaranın ixtirası tez-tez Orvil Gibsonun adı ilə əlaqələndirilir. Onun innovativ dizaynları 1902-ci ildə "Gibson Mandolin-Guitar Mfg. Co., Ltd." şirkətinin təsis edilməsinə səbəb olmuşdur.[1] Onun 1898-ci ildə verdiyi mandolin patenti, spesifikasiyalara görə, gitaralara da tətbiq edilən və "səsin gücünü və keyfiyyətini" yaxşılaşdırmaq məqsədi daşıyırdı. Bu alətin xüsusiyyətləri arasında hər biri tək bir ağac parçasından yonulmuş və ortası yanlarından daha qalın olan skripka tipli tağvari üst və arxa hissə, tək bir ağac blokundan formaya oyulmuş yan hissələri var idi. Lakin Gibson skripka dizayn prinsiplərini gitara tətbiq edən ilk şəxs deyildi. Misal üçün, gitara istehsalçısı A.H.Merrill 1896-cı ildə çox müasir görünüşlü bir alətə patent vermişdir."[2] Bu alətdə "yumurtavari halqa və ya yan tərəfləri olan və arxa və üst hissənin tədricən artan qabarıqlığı olan bir gitara və mandolin növü" var idi. Alət metal quyruq hissəsinə və damla formalı "f-dəliklərinə" malik idi və 1930-cu illərin tağvari gitaralarını güclü şəkildə xatırladırdı. Ceyms S. Bek 1893-cü ildə tağlı üst hissəni özündə birləşdirən və Hov Orme adı altında istehsal edilən gitara üçün 508858 nömrəli patent almışdır (burada mandolinlərə tətbiq olunacağı da qeyd olunur). Digər bir keçid dizaynı üzən körpü və quyruq hissəsi ilə təchiz olunmuş salon gitarası idi. Stella və Harmoni kimi şirkətlər tərəfindən istehsal edilən bu ucuz alətlər erkən blyuz musiqiçiləri ilə əlaqələndirilir. Ən erkən Gibson modelləri (L1–L3) tağlı üst hissələrə və daha böyük gövdə ölçülərinə malik idi, lakin səs dəlikləri yenə də dəyirmi və ya oval idi.[3]
- ↑ "Orville Gibson Guitar and Mandolin". Earlygibson.com. İstifadə tarixi: 18 aprel 2021.
- ↑ David K. Bradford. "The Quest for Volume". The Unsettling History of the American Guitar 19thcenturyguitar.com. 2009. 17 mart 2012 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ US 598245, Gibson, Orville, "Mandolin", published 1895, issued 1898.
- Robert Benedetto: Making an Archtop Guitar
- Girasoli Parlor Jazz Guitar – Downloadable plans for a small-bodied archtop guitar designed by R. M. Mottola, on the Liutaio Mottola Lutherie Information Website.
- Specialist archtop dealer
- The Archtop Jazz Guitar by Fernando Alonso Jaén
- Archtop Guitars in Jazz