Mahmudlu[1][2] — Azərbaycan Respublikasının Cəbrayıl rayonunun Karxulu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.[3]
| Mahmudlu | |
|---|---|
| 39°19′23″ şm. e. 47°09′52″ ş. u. | |
| Ölkə |
 Azərbaycan |
| Region | Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonu |
| Rayon | Cəbrayıl rayonu |
| Tarixi və coğrafiyası | |
| Mərkəzin hündürlüyü | 260 m |
  Mahmudlu | |
Kəndin adı orada məskunlaşmış Mahmudlu tayfasının adı ilə bağlıdır. Tayfanın adı isə mənşəcə Avşar boyuna mənsub olan və bu nəslin əsasını qoymuş Mahmud bəy Avşarın adı ilə əlaqədardır. "Mahmudlu" toponimi "Mahmudun nəslindən olanlar", "Mahmuda tabe olanlar" mənasını daşıyır.[4] Bu tayfa adı Azərbaycanın digər bölgələrində (məsələn, Füzuli və Şəmkir) rast gəlinən eyniadlı yaşayış məntəqələri ilə eyni kökə malikdir.
Mahmudlu tayfası tarixən Qarabağ xanlığının siyasi və hərbi həyatında mühüm rol oynamış, Arasbar mahalının əsas aparıcı qüvvələrindən biri olmuşdur. Tayfanın tarixi birbaşa tərəkəmə (maldar köçəri) həyat tərzi ilə bağlıdır.
Mahmudlular klassik tərəkəmə ənənələrinə sadiq qalaraq, ilin fəsillərinə uyğun olaraq yaylaq-qışlaq həyatı sürmüşlər. Tayfanın qışlaqları Araz çayı sahilindəki bərəkətli düzənliklərdə (indiki Cəbrayıl rayonu ərazisində), yaylaqları isə Qarabağ silsiləsinin yüksəkliklərində — Sarıbaba, Qırxqız və Murovdağ ətəklərində yerləşirdi. Hər ilin yaz aylarında minlərlə xırda və iri buynuzlu heyvan sürüləri ilə dağlara köç edən Mahmudlu tərəkəmələri, bu yolla həm də bölgənin heyvandarlıq iqtisadiyyatının sütununu təşkil edirdilər.[5]
1823-cü ilə dair Rus sənədlərində Mahmudlu obasının vergi verən və torpaq sahibi olan nüfuzlu bir icma olduğu qeyd edilir. XIX əsrin sonlarından etibarən Rusiya imperiyasının köçəri tayfaları oturaq həyata keçirmə siyasəti nəticəsində Mahmudluların bir hissəsi indiki Mahmudlu kəndinin əsasını qoyaraq əkinçiliklə də məşğul olmağa başlamışlar.[6] SSRİ dövründə kənddə dəmir yolu stansiyasının tikilməsi ilə Mahmudlu strateji logistika mərkəzinə çevrilmişdir.
Kənd 1993-cü ildə Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilmiş, lakin İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı — 4 oktyabr 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən azad olunmuşdur.
- ↑ "Karabakh Digital Geoinformation System". qrgs.emlak.gov.az. İstifadə tarixi: 2 iyun 2025.
- ↑ "Google Maps". Google Maps (ingilis). İstifadə tarixi: 21 noyabr 2025.
- ↑ Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi. "İnzibati ərazi bölgüsü təsnifatı, 2024" (PDF) (az.). stat.gov.az. 28 fevral 2024. 14 mart 2024 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 5 aprel 2024.
- ↑ Ənvər Çingizoğlu, "Mahmudlu tayfası", "Soy" dərgisi, Bakı, 2008.
- ↑ Ənvər Çingizoğlu, "Mahmudlu tayfası", "Soy" dərgisi, 2008.
- ↑ Описание Карабахской провинции, составленное в 1823 году. Тифлис, 1866.
- ↑ Ənvər Çingizoğlu, Avşarlar, Bakı, "Şuşa", 2008.
Cəbrayıl rayonu haqqında olan bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni edərək Vikipediyanı zənginləşdirin. |