'Kornet və ya Sink (it. cornetto, fr. cornet à bouquin, ing. cornett) — Qədim nəfəsli musiqi aləti. Əsasən ağacdan, nadir hallarda fil sümüyündən hazırlanmış bu musiqi aləti Qərbi Avropada XV əsrin ortalarından XVII əsrin ortalarına qədər geniş yayılmışdı. Ondan istifadə XVII əsrin əvvəllərində zirvəsinə çatmışdır. Orijinallıq hərəkatı və orta əsr musiqisinə olan maraq sayəsində kornet XX əsrin sonlarında yenidən populyarlıq qazanmışdır.[1]
| Kornet | |
|---|---|
 | |
| Təsnifat | nəfəsli musiqi aləti |
| Hornbostel–Zaks təsnifatı | 423.21 |
| Mənşə ölkəsi | Qərbi Avropa |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Müasir təsnifata görə, kornet mis aləti kimi təsnif edilir, baxmayaraq ki, o, tez-tez digər materiallardan - adətən dəri ilə örtülmüş ağacdan (bəzən fil sümüyü) hazırlanırdı. Kornet truba kimi çalınır. Səs ifaçının dodaqları ilə tutduğu ağızlıqdan (mis, ağac, buynuz və ya fil sümüyündən hazırlanmış) çıxarılır. Musiqiçi ağızlığı ya dodaqların künclərindən, ya da ortasından tuta bilər. Kornetin səsi fleyta və trubanın qarışığı kimi təsvir edilir. Kornetin standart diapazonu G-dən A2-yə qədərdir.[2]
XV əsrdən XVII əsrin ortalarına qədər kornet Avropanın ən vacib musiqi alətlərindən biri idi. Onun insan səsini xüsusilə dəqiq təqlid edə biləcəyinə inanılırdı. Güman edilir ki, son orta əsrlərin musiqisi müasir musiqidən daha çox "şərq" musiqisi idi və buna görə də səsi kornetdə "uzatmaq" adi hal hesab olunurdu.[3][4]
Qədim kornetdə çalmağı öyrənmək çox vaxt və illərlə isinmə tələb edən mürəkkəb bir prosesdir.
Kornetlər yeddi dəliyi olan konik borulardır. Dizaynlarına görə bir neçə növə bölünürlər:
- Əyri kornet – bir az əyri, ən çox yayılmış növ.
- Kornet muto – düz, girintili ağızlıqlı ağacdan hazırlanmışdır. Səsi digər kornet növlərindən daha sakit və yumşaqdır.
- Kornet diritto – həmçinin düz, çox nadirdir.
- Serpent – bas kornet növü.
_Mattes_2022-11-27.jpg)
- ↑ Brown, Howard; Polk, Keith. Alta (i) // Grove Music Online (8th). Oxford University Press. 2001. doi:10.1093/gmo/9781561592630.article.00676. ISBN 978-1-56159-263-0. İstifadə tarixi: 29 oktyabr 2024.
alta musique (Fr.) or 'loud music' as opposed to basse musique, 'soft music'
- ↑ Baines, Anthony. Woodwind Instruments and Their History (3rd). New York: W. W. Norton & Company, Inc. 1991. 259–60. ISBN 9780486268859.
- ↑ Marcuse, 1975. səh. 128–129, "Cornett"
- ↑ Marcuse, 1975. səh. 354, "Mute cornett"
- The French Wikipedia cornett page shows photos of two existing specimens of the bass cornett
- A third bass cornett in the collection of the Musée de la Musique, Paris
- A page about the cornett
- Christopher Monk Instruments Arxivləşdirilib 2014-07-16 at the Wayback Machine, one of the more well-known modern makers of cornetts
- Ivory Cornetto, 1570–80, Germany
- Tenor Cornetto, 17th century, France