Böyük Baden hersoqluğu (alm. Großherzogtum Baden) — 1806-1918-ci illərdə Reyn çayının sol sahilində mövcud olan tarixi dövlət.
| Tarixi dövlət | |||||
| Böyük Baden hersoqluğu | |||||
|---|---|---|---|---|---|
|
|||||
|
|
|||||
| 12 iyul 1806 — 1918 | |||||
| Paytaxt | Karlsrue | ||||
| Din | protestantlıq | ||||
| İdarəetmə forması | konstitusiyalı monarxiya | ||||
Bölgə XII əsrdən etibarən Baden markqraflığının tabeliyində idi. 1535-ci ildə Baden-Baden və Baden-Durlax markqraflıqlarına parçalansa da, son Baden-Baden markqrafı Avqust Georqun varissiz ölümüylə mülklər yenidən birləşdi. 1806-cı ildə Müqəddəs Roma imperiyasının parçalanmasından sonra böyük hersoqluq statusuna yüksəldi. 1871-ci ilədək müstəqilliyini qorusa da, sonrakı illərdə Vahid Almaniya imperiyasının bir parçası kimi varlığını davam etdirdi. 1918-ci ildə Almaniya imperiyasının süqutundan sonra Veymar Respublikası tabeliyində Baden Respublikası adlanan kukla dövlətin idarəsinə verildi.
- Exner, Konrad. "Die politischen und wirtschaftlichen Ereignisse der Republik Baden in der Zeit der Weimarer Republik". Badische Heimat. Landesverein Badische Heimat. 96 (2). 2016: 291–300.
- Grill, Johnpeter. The Nazi Movement in Baden, 1920-1945. 1983. ISBN 0807814725.
- Schmidgall, Markus. Die Revolution 1918/19 in Baden. Karlsrue Texniki İnstitutu. 2012. ISBN 9783866447271.
- Grill, Johnpeter Horst. ''The Nazi Movement in Baden, 1920–1945'' (Univ of North Carolina Press, 1983).
- Lee, Loyd E. ''The Politics of Harmony: Civil Service, Liberalism, and Social Reform in Baden, 1800–1850'' (University of Delaware Press, 1980).
- Liebel, Helen P. "Enlightened bureaucracy versus enlightened despotism in Baden, 1750–1792." ''Transactions of the American Philosophical Society'' 55.5 (1965): 1–132.
- Selgert, Felix. "Performance, pay and promotion: implementing a Weberian bureaucracy in nineteenth century Baden." ''Cliometrica'' 8.1 (2014): 79–113.
- Tuchman, Arleen. ''Science, Medicine, and the State in Germany: The Case of Baden, 1815–1871'' (Oxford University Press, 1993).