Əqidətü əhlit-tövhid əl-kübrə (ərəb. العقيدة السنوسية الكبرى) — Məhəmməd ibn Yusif əs-Sənusinin əqidə ilə bağlı əsəri.[1]
| Əqidətü əhlit-tövhid əl-kübrə | |
|---|---|
| ərəb. العقيدة السنوسية الكبرى | |
| Müəllif | Məhəmməd ibn Yusif əs-Sənusi |
| Janr | əqidə |
| Orijinalın dili | ərəb dili |
Bu əsər "Əqidətüs-Sənusi" adlanan məcmuənin dörd kitabından biridir. Əsərin tam adı "Əqidətü əhlit-tövhid əl-muxricətü bi-əvnillahi min zülümətil-cəhli və rəqabətit-təqlid əl-murğimətu bi-fəzlillahi ənfə külli mübtədiin ənid"dir. Əsərə "Əqidətüs-Sənusi əl-kübrə" də deyilir. Əsər bir müqəddimə və on altı fəsildən ibarət olub, özündə ilahiyyat, nübüvvət və səmiyyat mövzularını ehtiva edir. Müqəddimədən təqlidin zərərləri və təqlidi-imandan xilas olmağın vacibliyi qeyd olunmuşdur. Birinci fəsildə insanın bir damla sudan kamil bir varlığa çevrilməsi və aləmdə daim baş verən dəyişikliklər Allahın varlığının dəlili kimi qiymətləndirilir. İkinci fəsildən səkkizinci fəsilə qədər olan bölmədə sifətlər mövzusu araşdırılır. Daha sonra ardıcıllıqla Allahın birliyi, qulların əməllərinin Allah tərəfindən yaradılması, röyətullah (Allahın görülməsi), Allah haqqında icazəli olan və olmayan məsələlər, əslah fikrinin rəddi mövzularına yer verilir və on ikinci fəsildə ilahiyyat bəhsi yekunlaşır. On üçüncü fəsildə nübüvvət institutu, on dördüncü fəsildə isə Məhəmmədin peyğəmbərliyi dəlilləri ilə birlikdə izah edilir. On beşinci fəsildə bəs (dirilmə) və digər axirət hallarına toxunulur. Risalə kəbirə (böyük günah) mövzusunun tədqid edilməsi ilə sona çatır. Orta həcmli, on dörd vərəqdən ibarət olan "Əqidətü əhlit-tövhid" kəlam məsələrini asan anlaşılan bir üslubla araşdıran və sünni etiqadının əsaslarını olduqca orijinal dəlillərlə isbat etməyə çalışan bir risalədir.
"Əqidətü əhlit-tövhid" İstanbulda "Məcmuətül-mütun" adlı əsərin daxildə nəşr olunmuşdur (hicri 1310).
Əsər başda müəllif olmaqla, bir çox alim tərəfindən şərh edilmişdir.[2]
- ↑ Aruçi, Muhammed. "Senusi, Muhammed b. Yusuf". TDV İslâm Ansiklopedisi. 2009. 22 yanvar 2026 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22 yanvar 2026.
- ↑ Yavuz, Yusuf Ş. "Akaidüs-Senusi". TDV İslâm Ansiklopedisi. 1989. 22 yanvar 2026 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22 yanvar 2026.