Əbdürəhman Daniyaloviç Daniyalov ({avar. Даниялилазул Даниялил ГӀабдурахӀман; 22 avqust 1908, Dağıstan vilayəti – 24 aprel 1981, Moskva) — Sovet və Dağıstan siyasi-ictimai xadimi və partiya rəhbəri, diplomat. Dağıstan MSSR xalq kənd təsərrüfatı komissarı (1937–1939), Dağıstan MSSR Xalq Komissarları Sovetinin (Nazirlər Sovetinin) sədri (1940–1948). Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Dağıstan Vilayət Komitəsinin birinci katibi (1948–1967), Dağıstan MSSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin sədri (1967–1970).
Əbdürəhman Daniyalov | |
---|---|
avar. Даниялилазул Даниялил ГӀабдурахӀман | |
![]() | |
29 noyabr 1967 – 4 avqust 1970 | |
Əvvəlki | Roza Eldarova |
Sonrakı | Şahrudin Şamxalov |
3 dekabr 1948 – 29 noyabr 1967 | |
Əvvəlki | Əziz Əliyev |
Sonrakı | Maqomed-Salam Umaxanov |
28 mart 1946 – 3 dekabr 1948 | |
Əvvəlki | vəzifənin adı dəyişdirilib |
Sonrakı | Salam Aydınbəyov |
1940 – 28 mart 1946 | |
Əvvəlki | Camalutdin Maqomedov |
Sonrakı | vəzifənin adı dəyişdirilib |
1937 – 1939 | |
Şəxsi məlumatlar | |
Doğum tarixi | 22 avqust 1908 |
Doğum yeri | |
Vəfat tarixi | 24 aprel 1981 (72 yaşında) |
Vəfat yeri | |
Dəfn yeri | |
Partiya | |
Təhsili |
|
Fəaliyyəti | siyasətçi |
Rütbəsi | general-mayor |
Elmi fəaliyyəti | |
Elmi dərəcəsi |
Əbdürəhman Daniyaloviç Daniyalov 22 avqust 1908-ci ildə Dağıstan MSSR -in Qunib rayonu rayonunun Ruquca kəndində kəndli ailəsində anadan olmuşdur. Etnik mənsubiyyətinə görə avardır[1]. 1920–1924-cü illərdə Daniyalov Qunib rayonundakı bir uşaq evində, sonra Buynakskdakı alpinistlər üçün internat məktəbində böyüyür[2]. 1928-ci ildə Buynaksk Pedaqoji Texnikumunu bitirib, sonra Bolşeviklərin Ümumittifaq Kommunist Partiyasına üzv olur[3]. Elə həmin ilin oktyabrında Daniyalov Komsomolun Qunib rayon komitəsinin məsul katibi, 1929-cu ildə Dağıstan vilayət komsomol komitəsinin təşviqat və təbliğat şöbəsinin müdiri vəzifəsini icra edir. 1930-cu ilin martında Dağıstan MSSR Xalq Maarif Komissarlığı Baş İdarəsinin rəisi vəzifəsinə təyin edilir.
1935-ci ildə Əbdürəhman Daniyalov Moskva Su Təsərrüfatı Mühəndisləri İnstitutunu, 1947-ci ildə Ümumittifaq Kommunist Partiyası (Bolşeviklər) Mərkəzi Komitəsi yanında Ali Partiya Məktəbini qiyabi bitirmişdir. Dağıstan MSSR Xalq Kənd Təsərrüfatı Komissarı (1937–1939), Dağıstan MSSR Xalq Komissarları Sovetinin sədri (1940–1948) vəzifələrini icra edir.
Böyük Vətən müharibəsi illərində general-mayor rütbəsi ilə 44-cü Ordunun Hərbi Şurasının və Mahaçqala Müdafiə Komitəsinin üzvü olur[3].
3 dekabr 1948-ci ildən 29 noyabr 1967-ci ilə qədər Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Dağıstan vilayət komitəsinin birinci katibi işləyir. 1967-ci ilin noyabrından 1970-ci ilə qədər Dağıstan MSSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin sədri olur.
1956–1971-ci illərdə Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin üzvü (1952–56-cı illərdə Mərkəzi Komitənin üzvlüyünə namizəd), 1946–1970-ci illərdə SSRİ Ali Sovetinin deputatı, 1962–1970-ci illərdə Ali Sovetin Rəyasət Heyətinin üzvü olur. 1969-cu ildə Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının Dağıstanda Leninist millətçilik siyasətinin həyata keçirilməsi" mövzusunda bir sıra əsərlərə görə tarix elmləri namizədi elmi dərəcəsinə layiq görülmüşdür. 1970-ci ildən ittifaq əhəmiyyətli fərdi təqaüdçü olur.
1971-ci ildən SSRİ Elmlər Akademiyası Şərqşünaslıq İnstitutunun baş elmi işçisi olur. 1974-cü ildə "1920–1940-cı illərdə Dağıstanda sosializm qurmaq və milli münasibətlərin inkişafı" mövzusunda doktorluq dissertasiyasını müdafiə edir.
24 aprel 1981-ci ildə Moskvada vəfat edir.
Mahaçqalada həyat yoldaşı və uşaqları ilə birlikdə müsəlman qəbiristanlığında dəfn edilir.
Beş Lenin ordeni.
Qırmızı Əmək Bayrağı ordeni,
1-ci dərəcəli Vətən müharibəsi ordeni.
Bir sıra ekspertlər Əbdürəhman Daniyalov qumuqlar, çeçen, ləzgi, ando-sez xalqlarına qarşı millətçi siyasət yürütməkdə günahlandırırlar[4][5][6][7][8][9][10][11][12].
Mahaçqalada bir küçə Əbdürəhman Daniyalovun adını daşıyır.
- ↑ Милрад Азизович Фатуллаев. "Страсти по дидойцам" (rus). Независимая газета. 2011-02-10. 2011-02-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "Абдурахман Даниялович Даниялов" (rus). ХРОНОС. 2012-11-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ 1 2 "Даниялов Абдурахман Даниялович" (rus). Справочник по истории Коммунистической партии и Советского Союза 1898 - 1991.
- ↑ "Н. Чудхури. Проблемы национальной политики в Дагестане". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "А.Гамзатова. Восстановить справедливость". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-02-06.
- ↑ "Этнодискриминация лезгин и кумыков". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "А.Борев. Несостоявшийся арест ещё одного народа". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "Н.Алиев. Легенда о «чудесном спасении»: почему в Дагестане чествуют деда Ильхама Алиева?". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "Б.Узунаев. Депортация: неизвестные страницы". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "Даниялов в мифах Дагестана". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "Г.Вердиханов. Похоронное молчание, или как замалчивают дагестанские трагедии". 2020-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.
- ↑ "М.Гаджиев. •"Каннибализм" против андо-дидойских народов". 2021-10-01 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-02.