İşıqlar Jandarma Zabit Peşə Kolleci (türk. Işıklar Jandarma Astsubay Meslek Yüksekokulu; JAMYO) — Türkiyənin Bursa şəhərində yerləşən, Jandarma Baş Komandanlığı üçün zabit hazırlayan, ikiillik peşə təhsili səviyyəsində təhsil və tədris həyata keçirən hərbi təhsil müəssisəsi. 18 dekabr 2017-ci il tarixində qəbul edilən qərara əsasən, daha əvvəl Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin Quru və Hava hərb məktəblərinə tələbə hazırlayan bu müəssisə Daxili İşlər Nazirliyinə tabe olan Jandarma və Sahil Mühafizə Akademiyası Komandanlığının tabeliyinə verilmiş və İşıqlar Jandarma Zabit Peşə Kolleci adını almışdır. Məktəb tədris fəaliyyətinə 5 yanvar 2018-ci ildə digər məktəblərdən köçürülən 1700 tələbə ilə başlamışdır. 2018-ci ilin sentyabr ayından etibarən hər il 1500 yeni tələbə qəbul etməklə fəaliyyətini davam etdirir.
| İşıqlar Jandarma Zabit Peşə Kolleci | |
|---|---|
 | |
| Əsası qoyulub | 1845 |
| Ölkə | |
| 40°10′38″ şm. e. 29°04′50″ ş. u. | |
 |
|
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
İşıqlar Hərbi Liseyi 1844-cü ildə, Sultan Əbdülməcid dövründə hərbi idadilərin açılması barədə qərar qəbul edildikdən sonra Məktəb-i Fünun-u İdadi adı altında təsis edilmişdir. Bir parça fabrikinin kamulaşdırılaraq məktəbə çevrilməsi nəticəsində 15 fevral 1845-ci ildə fəaliyyətə başlamışdır. Məktəbin ilk komandanı kapitan Əli Əfəndi olmuşdur. Beş sinifli olaraq açılan məktəbin ilk ilində yalnız beşinci sinfə 32 şagird qəbul edilmiş, digər siniflər sonrakı illərdə fəaliyyətə başlamışdır. Şagirdlərin bir qismi internat, digərləri isə gündüzlü təhsil almışdır. Məktəb ilk məzunlarını 1853-cü ildə vermişdir.[1]
1855-ci ildə baş vermiş Bursa zəlzələsində zərər görən məktəb bu dövrdə ətrafdakı bir neçə evin də kamulaşdırılması yolu ilə genişləndirilmişdir. Bugünkü məktəb binalarının inşasına 21 may 1890-cı ildə 14 min kvadratmetr sahədə başlanılmış, 29 may 1892-ci ildə isə Bursa valisi Münir Paşanın iştirakı ilə təntənəli mərasimlə istifadəyə verilmişdir. Birinci Dünya müharibəsindən sonra Bursanın Yunanıstan tərəfindən işğalı səbəbilə tədris fəaliyyətinə ara verən məktəb Türkiyə İstiqlaliyyət müharibəsinin qələbə ilə başa çatmasından sonra 28 noyabr 1922-ci ildə Hərbi İdadi adı ilə yenidən açılmışdır.[1]
1926-cı ildə Bursa 2-ci Liseyi adı altında mülki statusa keçirilərək Milli Təhsil Nazirliyinin idarəsinə verilmiş, elə həmin il yenidən Milli Müdafiə Nazirliyinin tabeliyinə qaytarılmış və Bursa Hərbi Liseyi adını almışdır. 1928-ci ildən etibarən məktəbin ilk beş sinfi, sonrakı illərdə isə hər il bir sinif olmaqla ibtidai və orta hissələri ləğv edilmiş, yalnız lisey bölməsi saxlanılmışdır.[1]
Bursa Hərbi Liseyi 31 iyul 1961-ci ildə yenidən bağlanmış, bina və təsisatları əvvəlcə 1-ci Ordu kəşfiyyat bölməsinə, bir il sonra isə Şəxsi Heyət Məktəbinə təhvil verilmişdir. 1973-cü ilin sentyabr ayında Baş Qərargah ölkədə yenidən ikinci hərbi liseyin açılmasına qərar verdikdən sonra, tarixi Bursa Hərbi Liseyi açılışından 129 il sonra ikinci dəfə, İşıqlar Hərbi Liseyi adı ilə 28 iyun 1974-cü ildə fəaliyyətə başlamışdır. Məktəb növbəti ildən etibarən "xarici dilə üstünlük verən" təhsil sistemi ilə dördsinifli strukturda tədrisə keçmişdir.[2]
2008-ci ildə Hava Qüvvələri Komandanlığı ilə Quru Qoşunları Komandanlığı arasında imzalanan protokola əsasən məktəb Hava Qüvvələri Komandanlığının tabeliyinə verilmiş və İşıqlar Hərbi Hava Liseyi Komandanlığı adını almışdır. 2016-cı il Türkiyədə baş vermiş hərbi çevriliş cəhdindən sonra elan edilən fövqəladə vəziyyət çərçivəsində çıxarılan qanun hökmündə fərmanla 31 iyul 2016-cı ildə digər hərbi liseylərlə birlikdə bağlanmışdır.[2]
7 avqust 2016-cı ildə tarixi İşıqlar Hərbi Hava Liseyinin gələcəyi barədə açıqlamanı Bursa Vilayət Jandarma Alay Komandanı briqada generalı Əhməd Hacıoğlu vermişdir. Onun açıqlamasına görə məktəb Jandarma və Sahil Mühafizə Akademiyasına veriləcəkdi. Nəticə etibarilə, 18 dekabr 2017-ci ildə İşıqlar Hərbi Hava Liseyinin adı İşıqlar Jandarma Zabit Peşə Kolleci olaraq dəyişdirilmişdir. Briqada generalı Əhməd Hacıoğlunun verdiyi məlumata əsasən, məktəbin 2018-ci ilin sentyabr ayında tədrisə başlaması planlaşdırılmışdır. Jandarma Baş Komandanlığının rəsmi "Facebook" səhifəsində yayımlanan məlumata görə, məktəb 5 yanvar 2018-ci ildə digər məktəblərdən köçürülən 1700 tələbə ilə fəaliyyətə başlamış, 2018-ci ilin sentyabr ayından etibarən isə hər il 1500 tələbə qəbul etməklə öz müstəqil tədris prosesini davam etdirmişdir.[3]
- 1 2 3 "ISIKLAR ASKERI HAVA LISESI". www.isiklar.tsk.tr (türk). ISIKLAR ASKERI LISESI. 17 iyul 2016 tarixində arxivləşdirilib.
- 1 2 "Milli Savunma Bakanlığı bünyesinde Milli Savunma Üniversitesi kuruldu". aa.com.tr (türk). Anadolu Ajansı. 1 avqust 2016 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ "Işıklar Askerî Hava Lisesi İçişleri Bakanlığı'na devredildi". olay.com.tr (türk). Olay Gazete. 26 dekabr 2017 tarixində arxivləşdirilib.
,