Çin qızılgülü (lat. Rosa chinensis) — bitkilər aləminin gülçiçəklilər dəstəsinin gülçiçəyikimilər fəsiləsinin i̇tburnu cinsinə aid bitki növü.
| Çin qızılgülü | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| | ||||||||||
| Elmi təsnifat | ||||||||||
|
Domen: Klad: Ranqsız: Aləm: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Dəstə: Fəsilə: Yarımfəsilə: Triba: Cins: Növ: Çin qızılgülü |
||||||||||
| Beynəlxalq elmi adı | ||||||||||
| ||||||||||
Çin, Şərqi Himalayda, Nepal, Hindistan və Pakistanda, Avropada, Kiçik Asiyada və Yaponiyada yayılmışdır.
Hündürlüyü 1–2 m, gövdəsi düz dayanan koldur. Budaqları bənövşəyi-qonur, kəsiyində yumru, təxminən iynəsizdir. Yarpaqları mürəkkəb, uzunluğu 5-11 sm, yalançı zoğları saplaqla bitişik, kənarları bütöv, vəzicikli-tükcüklü, ucu bizdir. Çiçəkləri sadə (5 ləçəkli), yarımçoxləçəkli və ya çoxləçəkli, 2-5 olmaqla qruplarla yerləşmiş, bəzən tək, bir az ətirli və ya qoxusuz, diametri 4-5 sm-dir. Çiçək saplaqları 2,5-6 sm, təxminən çılpaq və ya vəzicikli-tükcüklü, çiçək altlıqları 1-3, xətvari, çılpaq, kənarları vəzicikli və ya bütöv armudvari, çılpaqdır. Kasayarpaqları 5, yumurtavari, bəzən yarpaqvari formalı, kənarları bütöv və ya bir az lələkvari-pərli, bəzən bütövdür. Ləçəkləri qırmızı, çəhrayı, ağ və ya bənövşəyi çalarlı, əks-yumurtavari, ucu oyuqludur. Meyvələri qırmızı, çılpaq, yumurtavari və ya armudvari formalı, diametri 1-2 sm-dir.
Münbit torpaqlarda daha yaxşı bitir. Rütubətə istiyə davamlıdr. Sərt şaxtalarda yerüstü hissələri məhv olur.
Böyük Qafqaz və Naxçıvan MR-da təbii halda rast gəlinir.
Çiçəkləri və meyvələri Çin təbabətində qalxanabənzər vəzinin xəstəliklərinin müalicəsində istifadə edilir. Çin qızılgülü Pekinin simvollarından biridir. Dekorativ kol bitkisidir, otaqlarda becərilir.
- Rosa bengalensis chinensis (Jacq.) Pers.
- Rosa bengalensis Pers.
- Rosa bengalensis odorata Wallr.
- Rosa bengalensis odoratissima Wallr.
- Rosa chinensis var. devoniensis Rehder
- Rosa chinensis subsp. indica Koehne
- Rosa chinensis proles indica (Koehne) R.Keller
- Rosa chinensis var. indica (Koehne) Rehder
- Rosa chinensis var. longifolia (Willd.) Rehder
- Rosa chinensis var. minima (Sims) Voss
- Rosa chinensis semperflorens K.Koch
- Rosa chinensis var. semperflorens (W.M.Curtis) Koehne
- Rosa chinensis proles semperflorens (W.M.Curtis) R.Keller
- Rosa chinensis var. spontanea (Rehder & E.H.Wilson) T.T.Yu & T.C.Ku
- Rosa chinensis f. spontanea Rehder & E.H.Wilson
- Rosa chinensis f. viridiflora (Lavallée) C.K.Schneid.
- Rosa chinensis viridiflora Dippel
- Rosa diversifolia Vent.
- Rosa diversifolia var. viridiflora Lavallée
- Rosa indica Lindl.
- Rosa indica Lour.
- Rosa indica var. bengalensis K.Koch
- Rosa indica var. humilis Ser.
- Rosa indica var. longifolia (Willd.) Lindl.
- Rosa indica var. minima Bean
- Rosa indica var. pumila (Thory) Lindl.
- Rosa indica pumila Thory
- Rosa indica var. semperflorens (W.M.Curtis) Ser.
- Rosa indica var. vulgaris Thory
- Rosa laurentiae Tratt.
- Rosa lawranceana Sweet
- Rosa longifolia Willd.
- Rosa monstrosa Breiter
- Rosa nankinensis Lour.
- Rosa nanula Hoffmanns.
- Rosa rouletii Correvon
- Rosa semperflorens W.M.Curtis
- Rosa semperflorens carnea Rössig
- Rosa semperflorens carnea Redouté
- Rosa semperflorens var. longifolia (Willd.) Regel
- Rosa semperflorens var. manettii Regel
- Rosa semperflorens var. minima Sims
- Rosa semperflorens minor Andrews
- Rosa semperflorens var. molinerii Spin
- Rosa semperflorens simplex Andrews
- Rosa semperflorens var. viridiflora Regel
- Rosa sinica L.
- Rosa sinica var. typica Regel